Źródło: 123RF
  • Inne gatunki
  • Gady i płazy

Żółw błotny — opis gatunku i wszystkie informacje

Opublikowane: 26.09.202309:26 Przeczytasz w: 4 min

Żółw błotny (Emys orbicularis) naturalnie występuje w Polsce i tym samym jest jedynym żółwiem, którego można spotkać na spacerze. Jakie tereny dokładnie zamieszkuje? Co warto o nim wiedzieć? Sprawdź to wszystko w naszym artykule.

Spis treści

    Żółw błotny jeszcze jakiś czas temu spotykany był na terenie całej Polski. Niestety, jego populacja spadła tak drastycznie, że obecnie gatunek widywany jest jedynie wyspowo. Zdecydowanie warto dobrze poznać tego niezwykłego gada i dowiedzieć się więcej o jego miejscu w naszym środowisku naturalnym.

    Jak wygląda żółw błotny?

    Żółw błotny (Emys orbicularis) jest stosunkowo niewielkim zwierzęciem. Dorosłe osobniki zazwyczaj osiągają długość od 15 do 25 centymetrów. Charakterystyczną cechą tego gatunku jest specyficzny kształt karpaksu, czyli pancerza. U żółwia błotnego jest on zazwyczaj okrągły i płaski. Ubarwienie jest zróżnicowane od brązowego po oliwkowe. Na powierzchni skorupy widoczne mogą być ciemniejsze plamy lub linie.

    Plastron, czyli dolna część pancerza, jest zazwyczaj płaski i ma wydłużone przeguby pomiędzy płytkami. Jego kształt jest zazwyczaj płaski z charakterystycznymi wydłużonymi przegubami między płytkami. Głowa jest mała i zwęża się ku nosowi a oczy mają pionowe źrenice. Żółw błotny doskonale widzi pod wodą.

    Naturalne środowisko żółwi błotnych

    Zasięg wstępowania tego gatunku jest dosyć szeroki. Żółw błotny zamieszkuje południową i środkową Europę a także północno-zachodnią Afrykę i zachodnią Azję. Podczas gdy w wielu krajach został uznany za gatunek wymarły, do innych z sukcesem go reintrodukowano. Żółw błotny występuje w Polsce jednie wyspowo. Uznawany jest za gatunek rzadki i objęty ścisłą ochroną.

    Żółw ten, nazywany lokalnie żelazną żabą, jest gatunkiem nizinnym, który najwięcej czasu spędza zanurzony w wodzie. Oddycha powietrzem atmosferycznym, dlatego musi raz na jakiś czas wynurzyć się w celu zaczerpnięcia oddechu.

    Żółw błotny – zachowanie i rozmnażanie

    Żółwie błotne to wyjątkowo płochliwe zwierzęta. Na co dzień spędzają dużo czasy wygrzewając się w słońcu. Jeśli jednak na horyzoncie pojawi się intruz, szybko zaszywają się w kryjówce. Zimują w mule na dnie zbiornika wodnego. Wychodzą na powierzchnię zazwyczaj na przełomie kwietnia i maja.

    A co je żółw błotny? Przeciętny przedstawiciel tego gatunku zjada owady i niewielkie zwierzęta wodne. Czasami małe ryby, które chwyta szczękami a niekiedy przed spożyciem rozrywa pazurami.

    Źródło: 123rf.com

    Żółw błotny – gody i rozmnażanie

    Dojrzewanie żółwi błotnych przebiega bardzo powoli. Samice gotowe są do rozrodu dopiero po kilkunastu latach. Samica żółwia błotnego nie opiekuje się swoimi młodymi. Po zasypaniu gniazda wraca do macierzystego zbiornika wodnego. Młode żółwie błotne wykluwają się najczęściej pod koniec lata. Jeżeli temperatury są wyjątkowo chłodne, to dopiero na wiosnę.

    Po wykluciu się młode żółwie błotne przemierzają drogę do najbliższego zbiornika wodnego. W tym czasie narażone są na niebezpieczeństwo ze strony drapieżników, między innymi lisów, czy kun. Ich pancerze są bardzo miękkie, dlatego tylko część żółwików daje radę dotrzeć do wody i rozpocząć dorosłe życie.

    Żółwie błotne – czy to gatunek zagrożony?

    W Polsce żółwie błotne są gatunkiem objętym ścisłą ochroną. W Polskiej czerwonej księdze zwierząt znajduje się pod kategorią EN, która definiuje go jako gatunek niezwykle rzadki i zagrożony wyginięciem. Od lat 30. XX wieku naukowcy podejmują aktywne próby reintrodukcji tych gadów. Obowiązuje także nakaz ścisłej ochrony ich naturalnych siedlisk. Tam, gdzie występuje żółw błotny nie należy robić zdjęć, nagrywać filmów ani w żaden inny sposób niepokoić tych zwierząt.

    A gdzie ciągle możemy spotkać żółwie błotne? W Polsce występują w okolicach zbiorników wodnych na obszarach takich jak:

    • Sobiborski Park Krajobrazowy,

    • Puszcza Augustowska,

    • Rezerwat przyrody Orłowo Małe,

    • Rezerwat przyrody „Ostoja żółwia błotnego",

    • Zaborski Park Krajobrazowy,

    • Drawieński Park Narodowy,

    • Park Narodowy Bory Tucholskie.

    Aktywna ochrona żółwia błotnego sprawia, że ten zagrożony wyginięciem gatunek ciągle jeszcze możne być podziwiany na terenie naszego kraju. Mimo wszystko warto pamiętać, że ten niesamowity zwierzak jest niezwykle płochliwy, dlatego nawet jeżeli spotkasz go na spacerze, staraj się w żaden sposób nie zakłócać jego spokoju.

    Koniecznie przeczytaj inne nasze artykuły i dowiedz się ile kosztuje żółw oraz jak wybrać idealne terrarium dla żółwia.

    Źródło: 123rf.com

    Bibliografia
    1. Bartłomiej Najder, „220 Żółw błotny Emys orbicularis orbicularis", [w]: „Monitoring gatunków zwierząt. Przewodnik metodyczny", Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, Warszawa 2012
    2. Marian Młynarski, „Gady i płazy Polski", Wydawnictwo Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1987

    Oceń artykuł

    Ogólna ocena: 0,0 | liczba ocen: 0
    0/400

    Brak komentarzy

    Nikt jeszcze nie dodał komentarza do tego artykułu.

    Dostosowujemy się do Ciebie

    Używamy plików cookies, dzięki którym nasza strona jest dla Ciebie bardziej przyjazna i działa niezawodnie. Pozwalają one również dopasować treści i reklamy do Twoich zainteresowań. Jeśli się nie zgodzisz, reklamy nadal będą się wyświetlać, ale nie będą dopasowane do Ciebie.